Urząd Miejski w Pyzdrach

Ojczyzno moja, Polsko!

Święto Niepodległości jest najważniejszym polskim świętem narodowym. 11 listopada 1918 r., po 123 latach niewoli, Polska odzyskała niepodległość. Pyzdrzanie z dumą uczestniczyli w rocznicowej uroczystości. Oddali tym samym hołd bohaterom tamtych czasów.
    Tradycyjnie już delegacje związkowe i zaproszeni goście spotkali się rano przed remizą strażacką, by po chwili przemaszerować na pyzdrski Rynek. Tam składali kwiaty pod pomnikiem Polskiej Organizacji Wojskowej. Mszę świętą w intencji Ojczyzny odprawił ks. kanonik Ryszard Kopczyński, proboszcz parafii. Przywołując podniosłe myśli poetów i pisarzy mówił czym dla nas powinna być Ojczyzna. Zachęcał do refleksji nad darem wolności.
Dalsza część obchodów obyła się w sali widowiskowo-sportowej. Pieśni patriotyczne i legionowe zagrała Orkiestra Dęta OSP i CKSiP, a młodzież i dzieci z Zespołu Szkolno-Przedszkolnego przedstawili najważniejsze wydarzenia związane z odzyskaniem przez Polskę Niepodległości.
Burmistrz Pyzdr Krzysztof Strużyński w swoim okolicznościowym przemówieniu odniósł się do kombatantów i peowiaków związanych z pyzdrską organizacją wojskową Pyzdrami. - Odchodząc na swój ostatni apel, pozostawili nas na straży prawdy tamtych dni i pamięci. Pamiętajmy o nich, Pamiętajmy o żołnierzach, członkach POW. O tych, którzy polegli oraz tych, którym udało się przeżyć – mówił włodarz gminy. Przypomniał jednocześnie historię pyzdrskiej organizacji wojskowej.
   W czasie uroczystości rozstrzygnięto konkurs historyczny, ogłoszony przez Burmistrza Pyzdr, w którym brali udział gimnazjaliści. Za przygotowanie  prezentacji multimedialnej na temat ,,Walka  -  Niepodległość - Pamięć – Polacy na drodze do wolności'' nagrodzeni zostali: Cezary Paprzycki, Michał Molenda, Szymon Gonerka, Michał Zalewski i Paulina Kłoska. Prace plastyczne - ,,Kocham moją Ojczyznę'' najlepiej wykonali: Szymon Kominkiewicz, Arkadiusz Tomczyk, Szymon Siuda, Katarzyna Chmielewska, Jakub Gauza, Joanna Cierzniak, Natalia Sobolewska, Monika Łęgowska, Wioletta Graczyk, Cezary Paprzycki, Anna Kaczmarczyk, Agata Grądecka i Patrycja Antczak.

SM

Pyzdrska POW wchodząca w skład IV Obwodu VIII Okręgu Kaliskiego liczyła 77 osób. Na jej czele stał kpt. Leszek Skrzetuski. Działała od maja 1917 r., przygotowując się do walki zbrojnej o Niepodległą Polskę. W tym czasie Pyzdry okupowane były przez Niemców. POW-iacy w Pyzdrach już kilka miesięcy przed historyczną datą 11 listopada 1918 r. dokonali kilku napadów dywersyjnych. Niszczono słupy telefoniczne i druty, zatrzymywano lub topiono w Warcie i Prośnie barki ze zbożem i innymi rekwirowanymi produktami, przeznaczonymi do wywozu drogą wodną do Niemiec. Agitowano wśród włościan przeciwko dostarczaniu zboża i artykułów żywnościowych. Ukryto przez rekwizycją dzwony z okolicznych kościołów parafialnych. 11 listopada 1918 r., zanim dotarły rozkazy z Okręgu POW w Kaliszu, przystąpiono w Pyzdrach do rozbrajania okupantów. Przeciwko sobie PWO-iacy mieli liczącą 80 żołnierzy załogę broniącą ,,Ortskomando'', przebywającą w dawnej komorze celnej. Mimo licznej przewagi Niemców doszło do rozbrojenia. Rozbrojone zostały też okoliczne placówki i warty niemieckie, znajdujące się na terenie zaboru pruskiego. Ówcześni pamiętnikarze z dumą wspominają fakt imponującej przysięgi wojskowej, jaką składał na rynku pyzderskim oddział POW w momencie jego wcielenia do 29 pułku piechoty Strzelców Kaniowskich. W końcu listopada 1918 r. do organizacji POW w Pyzdrach zgłosiło się ok. 300 ochotników. Stali się oni później żołnierzami pułków 29 Strzelców Kaniowskich oraz 1 i 2 pułku im. Legionów w Jabłonnie. Wielu z nich oddało swoje życie za Niepodległą Polskę. Pamiętając o tych żołnierzach członkowie POW w Pyzdrach w końcu lat 20-tych zawiązali Komitet Budowy pomnika ku pamięci poległych kolegów. Prezesem Komitetu został Józef Adamczyk, sekretarzem Jan Tłoczek, członkami Antoni Grabarek, Jan Gonerko i Stefan Radziejewski. Pomnik powstał ze składek zebranych podczas imprez teatralnych oraz funduszy miejskich. Nieznany jest projektant pomnika. Pojedyncza kolumna z urną na szczycie była formą stosowaną w rzeźbie nagrobkowej ubiegłego i początków naszego wieku. Pomnik wykonano łącząc technikę murarską z kamieniarską. Murowany cokół zawierał nazwiska poległych w latach 1918-1920.

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
• 

• 
• 
• 
•